|
 |
 |
 |
|
 |
|
 |
 |
 |
 |
|
|
|
|
 |
|
|
 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
DOĞU TÜRKİSTAN
HABER MERKEZİ |
|
|
|
|
|
Şanghay İşbirliği Örgütü (SCO), yeni gelismeler |
|
|
|
|
|
BNATO’ya
rakip
Nerdun HACIOĞLU / MOSKOVA
Rusya ve Çin’in başı çektiği Şanghay İşbirliği
Örgütü’nün (SCO) giderek Avrasya’da NATO’ya, dolayısıyla
ABD’ye kafa tutabilecek bir askeri bloka dönüşmeyi
hedeflediği iddia edildi. Amerikan basınına göre,
Moskova’da buluşan SCO liderleri kapalı kapılar ardından
askeri yapılanmayı da ele alıyor.
ŞANGHAY İşbirliği Örgütü liderleri dün Moskova’da masaya
otururken, Amerikan The Christian Science Monitor
Gazetesi, ‘NATO’ya meydan okuyabilecek yeni bir askeri
ittifak doğuyor’ yorumunda bulundu.
Şanghay İşbirliği Örgütü’ne üye altı ülkenin başbakanını
Kremlin Sarayı’nda kabul eden Rusya Devlet Başkanı
Vladimir Putin, SCO’nun farklı bir aşamaya geçtiğini
ilginç bir ifadeyle tarif ederek, ‘yakında beşinci
kuruluş yıldönümünü kutlayacağımız Şanghay Örgütü geçen
kısa süre zarfında önüne konan hedeflere ulaşmakla
kalmadı, daha da ileriye gidebilme yeteneğini gösterdi’
dedi. ABD gazetesi ise Çin ve Rusya’nın yanı sıra
Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan
başbakanlarının katıldığı toplantıda ilan edilen
gündemin yanı sıra askeri işbirliğinin de görüşüleceğini
yazdı. Gazete şu yorumda bulundu:
‘Şanghay Örgütü kurulduğunda Washington tehlikeyi sonuna
kadar idrak etmedi. Şimdi bölgede yeni, üstelik askeri
açıdan güçlü bir dev doğuyor. Bunun en bariz göstergesi,
Rusya ve Çin ittifakına Hindistan, Pakistan ve hatta
İran’ın katılmak istemesi. Bu ülkeler geçtiğimiz yaz
aylarında Kazakistan başkenti Astana’da yapılan zirveye
gözlemci olarak katıldı. Rusya ile Çin, SSCB’nin
parçalanmasından sonra en büyük ortak askeri tatbikatı
yaptı. Moskova’daki zirvede askeri işbirliğinin
derinleştirilmesi konusu kaçınılmaz olarak gündeme
gelecek. Üstelik örgüt bunu tıpkı 11 Eylül’den sonra
ABD’nin yaptığı gibi (uluslararası terörizmle mücadele)
formülüyle gerçekleştirecek’ dedi.
3 soruda Şanghay İşbirliği Örgütü
Şanghay İşbirliği örgütü ne zaman kuruldu, amacı nedir?
Rusya ve Çin’in öncülüğünde 22 .04 1996’de Çin’in
Şanghay kentinde kuruldu. Kazakistan, Kırgızistan ve
Tacikistan da kurucu ülkeler arasında. Sonra Özbekistan
da davet edildi. Rusya, amacın bölge ülkeleri arasında
güveni arttırmak ve kültürü geliştirmek olduğunu
duyurmuştu.
Örgütün ABD ile ilişkileri ne seviyede?
Rus uzmanlara göre ABD, 11 Eylül sonrası Afganistan
operasyonunu bahane ederek Çin ile Rusya arasında tampon
oluşturmak istedi. Bu amaçla Kırgızistan ve Özbekistan’a
birer askeri üs kuruldu. Astana’daki zirvede ABD’nin bu
üslerden çekilmesi istendi. Zirve kararı ABD’ye vurulan
ilk şamar oldu.
Hindistan ve Pakistan bu örgüte üye olabilir mi?
Rusya’nın enerji, Çin’in ucuz iş gücüyle ekonomik açıdan
da hissedilir güç olmaya başlayan örgüte Hindistan ve
Pakistan’ın da büyük ilgi göstermesi Washington’un
canını sıkıyor. Moskova ve Pekin’in bir formül bulup bu
iki ülkeyi de organizasyona katması durumunda Şanghay
Örgütü, Ortadoğu’dan tüm Avrasya’yı kapsayacak oluşuma
dönüşüyor.
Kaynak: Hürriyet 15.11.2005 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
© ETIC. Her Hakkı Saklıdır. Son Değişiklik:
26.01.2008 12:22 Hazirlayan:
A. Karakash |
|
|