Sherqiy Türkistanda 300 Tümen Adem Az Tughulghan
Xitay hökümiti pilanliq tughut siasiyitini
yolgha qoyghandin béri, bu siyasitini Sherqiy Türkstanda asasliq ching tutup
yürgüzmekte. Bu Xitaynign Uyghur militini yoqutushtiki asasliq yolurining
birsi bolup kelmekte.
Xitayning Zhe Jiang, Jiang Su ölkilirige barsingiz 2, 4 din balisi bar
ahiliklerni intayin köp körüsiz.
Biraq yéqindin buyan Sharqiy Türkstanda ixtisatni bek ajezlashturwekenligi
sewebidin xam tughulushqa 2, 3 ay qalghan balilarnimu mejburi
chüshürwétéshtek wehshi qilmishliri arqiliq pilanliq tughutni Sherqiy
Türkistanda eng yaxshi élip bérwatqan.
Xinhua tor bétining 31 Iyol diki xeweride töwendikiche yézilghan.
29 Iyol 2005 Ürümchide échilghan memkiketlik ahale we pilanliq tughut
xizmitining islahat wa tereqiyat tetqiqat yighinidin egelinishche, pilanliq
tughut siyasiti yolgha qoyulghan 30 yildin buyan Xinjiangda 300 tumen adem
az tughulghan.
Igelishimizche 1975 - yildin Xitaylarning ichide 1988 - yildin bashlap
Xinjiangda pilanliq tughut yolgha qoyulghan.
30 yildin buyan Xinjangda 300 tümen adem az tughulghan bolup, tughulush
nisbiti 1975 – yildiki 33.10 % din 2004 - yili 16 % ge chüshüp qalghan,
ahalining tebi'i ösüsh nisbiti 1975 – yildiki 26.36 % din 2004-yili 10.9 %
ge chüshken. Pilanliq tughut muqumliqi 90 % yuquri boldi.
Yuqurqi melumat Xitay axbaratlirining eng yéngi, eng ochuq élan qilghan
melumati.
Démek bu yarde élan qilinmighanlarning sanini paraz qilish qiyin emes.
Nefise Zaidin
|